शंखध्वनि अनलाइन
दोलखा । ३२ वर्षअघि दोलखा बजारबाट चोरी भएका मल्लकालीन आकाश भैरवका दुई ऐतिहासिक तथा बहुमूल्य मुकुट अमेरिकाबाट कूटनीतिक तथा कानुनी प्रक्रियामार्फत स्वदेश फर्काइएका छन्। लामो समयदेखि हराएका यी अमूल्य सांस्कृतिक सम्पदा नेपाल फर्किएसँगै दोलखाबासीमा खुसीको लहर छाएको छ।
दोलखालीहरूको धार्मिक आस्था, सांस्कृतिक पहिचान तथा ऐतिहासिक महत्वसँग जोडिएका यी मुकुट विसं २०५१ सालतिर चोरी भई विदेश पुगेका थिए। दशकौँको खोजी, अनुसन्धान तथा विभिन्न निकायको पहलपछि मुकुटहरू पुनः नेपाल ल्याउन सफलता प्राप्त भएको हो।
स्वदेश फर्काइएका मुकुटहरूलाई सम्बन्धित निकायको समन्वयमा सुरक्षित रूपमा संरक्षण गरिएको छ भने दोलखालीहरूले आफ्ना पुर्खाको सम्पदा पुनः प्राप्त हुनु गौरवको विषय भएको बताएका छन्। वर्षौंअघि आफ्नो अमूल्य सम्पदा चोरी हुँदा चिन्तित र दुःखी बनेका स्थानीयवासीहरू अहिले सम्पदा फिर्ता भएसँगै हर्षित देखिएका छन्।
स्थानीय अगुवाहरूका अनुसार यो केवल दुई वटा मुकुट फिर्ता आएको घटना मात्र नभई नेपालको सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षण अभियानको महत्वपूर्ण सफलता हो। यसले विदेश पुगेका अन्य ऐतिहासिक तथा धार्मिक सम्पदाहरू पनि स्वदेश फर्काउन थप प्रेरणा र आशा जगाएको छ।
सम्पदा फिर्ता गराउने अभियानमा नेपाल सरकार, अमेरिकी निकायहरू, सम्पदा संरक्षणकर्मी तथा विभिन्न संघसंस्थाले महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका थिए। उनीहरूको प्रयासबाट दशकौँदेखि हराएको ऐतिहासिक सम्पदा पुनः आफ्नो देशमा फर्कन सफल भएको हो।
दोलखाबासीहरूले आकाश भैरवका मुकुट स्वदेश फर्किनुलाई ऐतिहासिक उपलब्धिका रूपमा लिँदै यस कार्यमा योगदान पुर्याउने सम्पूर्ण व्यक्ति तथा संस्थाप्रति आभार व्यक्त गरेका छन्। साथै दोलखाबाट हराएका अन्य धार्मिक, ऐतिहासिक तथा पुरातात्त्विक सम्पदाहरू पनि भविष्यमा स्वदेश फर्किने अपेक्षा व्यक्त गरिएको छ।


