असारको चटारो: दोलखाको बेसीफाँटमा धमाधम धान रोपाइँ, ढिलो वर्षाले काम प्रभावित। – महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा, असार २३ – दोलखाका बेसीफाँट क्षेत्रमा यतिबेला असारको चटारोसँगै धान रोपाइँ तीव्र रूपमा भइरहेको छ। बिहानदेखि साँझसम्म किसानहरू हिलोमा पस्दै रोपाइँमा व्यस्त देखिएका छन्। खेत–खेतमा रोपाइँको चहलपहल बढेसँगै ग्रामीण बस्तीमा असारे खेतीको रौनक फर्किएको छ। यस वर्ष मनसुन तथा आकाशे वर्षा ढिलो सुरु भएकाले धान रोपाइँको काम अपेक्षाभन्दा केही पछि धकेलिएको किसानहरू बताउँछन्। सुरुका दिनमा पर्याप्त पानीको अभाव हुँदा धेरै खेतमा रोपाइँ गर्न कठिनाइ भएको थियो। पछिल्ला दिनमा निरन्तर वर्षा हुन थालेपछि अहिले अधिकांश बेसीफाँट क्षेत्रमा धमाधम रोपाइँ भइरहेको छ भने बाँकी खेतमा पनि किसानहरूले…
दोलखा धामका आराध्य देव श्री भीमेश्वरनाथप्रति समर्पित भक्तिमय आरती ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर, स्वामी जय भीमेश्वर ठाकुर। दोलखा धाम विराजित, भक्तजनका रखवार।। ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर।। जो जन शरणमा आउँछ, दुःख सबै हरिन्छ। मनको अन्धकार हटेर, जीवन उज्यालिन्छ।। ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर।। घण्टी शंख बजाउँछौँ, दीप आरती बाल्छौँ। फूल, अक्षता, चन्दन चढाई, चरणमा शिर झुकाउँछौँ।। ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर।। दोलखाका ईष्टदेव तिमी, सबका नाथ दयालु। भक्तको पुकार सुन्ने, करुणामय कृपालु।। ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर।। संकट पर्दा सम्झन्छौँ, तिम्रै पावन नाउँ। भीमेश्वरको कृपा हुँदा, पूरा हुन्छ काम।। ॐ जय भीमेश्वर ठाकुर।। रोग शोक हटाइदेऊ, शान्ति सुख भरिदेऊ।…
हिमाल, संस्कृति र हाब्रे: रेड पाण्डाको महत्त्वपूर्ण जिल्ला दोलखा लेखक: डा. अनिता श्रेष्ठ Post Doctorate (पोष्ट–डक्टोरेट अध्ययन): रेड पाण्डा संरक्षण १. परिचय रेड पाण्डा, जसलाई नेपालीमा हाब्रे पनि भनिन्छ, नेपालको उच्च पहाडी तथा हिमाली वन क्षेत्रमा पाइने दुर्लभ र लोपोन्मुख वन्यजन्तु हो। यो प्रायः चिसो, ओसिलो, शान्त र बाँस–निगालो भएको वन क्षेत्रमा बस्न रुचाउँछ। रेड पाण्डा वनको स्वास्थ्य र हिमाली पारिस्थितिक प्रणालीको सन्तुलन देखाउने महत्त्वपूर्ण सूचक प्रजाति पनि हो। यसको संरक्षण गर्नु भनेको केवल एउटा वन्यजन्तु जोगाउनु मात्र होइन, वन, पानीका मुहान, बाँस–निगालो, चराचुरुङ्गी, वनस्पति र स्थानीय वातावरण जोगाउनु पनि हो। दोलखा हिमाल, संस्कृति, धार्मिक आस्था र प्राकृतिक सौन्दर्यले भरिएको…
सेनाको सहयोगमा भीमेश्वर मन्दिर परिसरमा रेलिङ निर्माण महेन्द्र श्रेष्ठ शंख ध्वनि अनलाइन दोलखा, असार १२। दोलखाको ऐतिहासिक तथा प्रसिद्ध भीमेश्वर मन्दिर परिसरमा भक्तजनहरूको सहज व्यवस्थापनका लागि नेपाली सेनाले रेलिङ निर्माण गरेको छ। नेपाली सेनाको गरुडदल गण, चरिकोटद्वारा निर्माण गरिएको उक्त रेलिङ शुक्रबार आयोजित एक समारोहबीच मध्यपूर्व पृतनाका पृतनापति उपरथी भुवन खत्रीले भीमेश्वर मन्दिर तथा गुठी व्यवस्थापन समितिलाई हस्तान्तरण गरेका हुन्। कार्यक्रममा उपरथी खत्रीले नागरिक–सैनिक सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउने उद्देश्यका साथ नेपाली सेनाले देशका विभिन्न स्थानमा सामुदायिक आवश्यकताको पहिचान गरी जनहितका कार्यहरू सञ्चालन गर्दै आएको बताए। उनले शीघ्र प्रभावी योजनामार्फत शिक्षा, स्वास्थ्य, खानेपानी, ऐतिहासिक, धार्मिक तथा सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षण र सामुदायिक…
गुठिवु खेतमा रोपाइँको रौनक : विद्यार्थीले लिए कृषि ज्ञान। महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा, असार १२ – परम्परागत कृषि संस्कृतिलाई संरक्षण गर्दै व्यवहारिक शिक्षासँग जोड्ने उद्देश्यले आज गुठिवु खेतमा धान रोपाइँ कार्यक्रम सम्पन्न गरिएको छ। कार्यक्रममा राजकुलेश्वर माध्यमिक विद्यालय का विद्यार्थी भाइबहिनीहरू उत्साहपूर्वक सहभागी भई धान रोपाइँ गर्दै कृषि सम्बन्धी व्यवहारिक ज्ञान हासिल गरेका छन्। कार्यक्रममा विद्यार्थीहरूले खेतमा धान रोप्ने तरिका, बीउको महत्त्व, माटोको संरक्षण तथा कृषि उत्पादनको प्रक्रिया बारे प्रत्यक्ष अनुभव प्राप्त गरेका थिए। रोपाइँमा सहभागी विद्यार्थीहरू हिलोमा रमाउँदै नेपाली कृषि संस्कृतिसँग नजिकिएका थिए। नेपाल कृषिप्रधान देश भएकाले “मान रोपेर मुरी उब्जाउने” हाम्रो परम्परालाई जीवन्त राख्न विद्यार्थीदेखि किसानसम्म सबैको सक्रिय सहभागिता…
दोलखा जिल्लाको सदरमुकाम दोलखा बजारमा जन्मिएका इन्जिनियर श्यामचन्द्र श्रेष्ठ एक कुशल प्राविधिक, युवा समाजसेवी तथा सक्रिय राजनीतिक व्यक्तित्वका रूपमा परिचित छन्। सरल स्वभाव, नेतृत्व क्षमता र समाजप्रतिको उत्तरदायित्वका कारण उहाँले छोटो समयमै दोलखावासीको मन जित्न सफल हुनुभएको छ। पेसाले वरिष्ठ इन्जिनियर रहेका श्रेष्ठले देशको पूर्वाधार विकास, निर्माण तथा प्राविधिक क्षेत्रमा लामो अनुभव हासिल गर्नुभएको छ। इन्जिनियरिङ क्षेत्रमा काम गर्दै उहाँले विभिन्न विकास निर्माणका योजना तथा परियोजनाहरूमा आफ्नो दक्षता प्रस्तुत गर्नुभएको छ। उहाँको काम गर्ने शैली पारदर्शी, जिम्मेवार र परिणाममुखी रहेको सहकर्मीहरू बताउँछन्। इन्जिनियरिङ पेशासँगै उहाँ सामाजिक क्षेत्रमा पनि उत्तिकै सक्रिय रहँदै आउनुभएको छ। दोलखाका युवालाई संगठित गर्ने, सामाजिक जागरणका कार्यक्रम…
पाखलती जीवन विज्ञानद्वारा आयोजना, योग र ध्यानमार्फत स्वस्थ जीवनशैलीको सन्देश दोलखा, असार ९ – भीमेश्वर नगरपालिका–२, पाखलतीस्थित आरोग्य जोड नागरिक सेवा केन्द्रमा पाखलती जीवन विज्ञानको आयोजनामा ७ दिने ज्येष्ठ नागरिक शिविर सुरु भएको छ। ज्येष्ठ नागरिकको शारीरिक, मानसिक तथा भावनात्मक स्वास्थ्य प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यका साथ शिविर सञ्चालन गरिएको हो। जीवन विज्ञानको अवधारणाअनुसार सञ्चालन भइरहेको शिविरमा योग, ध्यान, प्राणायाम तथा सकारात्मक जीवनशैलीसम्बन्धी विशेष प्रशिक्षण प्रदान गरिने आयोजक संस्थाकी कोषाध्यक्ष बिना श्रेष्ठले जानकारी दिनुभयो। उहाँका अनुसार नियमित योग र ध्यानले ज्येष्ठ नागरिकको स्वास्थ्य सुदृढ बनाउन तथा मानसिक शान्ति कायम गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने विश्वास गरिएको छ। शिविरमा प्रशिक्षक बिनु श्रेष्ठ, सपना श्रेष्ठ…
दोलखामा सडकबाट लडेर गम्भीर घाइते भएका युवकको उपचारका क्रममा मृत्यु महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा, असार ८ – दोलखाको भीमेश्वर नगरपालिका–१, सुस्पा क्षमावतीका एक युवकको सडकबाट लडेर गम्भीर घाइते भएपछि उपचारका क्रममा मृत्यु भएको छ। मृत्यु हुनेमा स्थानीय ३२ वर्षीय शिवजी शिवाकोटी रहेका छन्। जिल्ला प्रहरी कार्यालय दोलखाका अनुसार सोमबार साँझ घरतर्फ जाने क्रममा शिवाकोटी अचानक सडकबाट करिब २५ मिटर तल खसेका थिए। घटनापछि स्थानीयवासीले तत्काल उद्धार गरी उनलाई उपचारका लागि धुलिखेल अस्पताल शाखा, भिमेश्वर पुर्याएका थिए। गम्भीर अवस्थामा रहेका शिवाकोटीको चिकित्सकको निगरानीमा उपचार सुरु गरिए पनि उनको ज्यान बचाउन सकिएन। उपचारकै क्रममा सोमबार राति करिब पौने ९ बजे चिकित्सकले शिवाकोटीलाई मृत…
सिठी नखतका अवसरमा सिंहबनभरी देउर देवताको विशेष पूजा, कृषि कार्यको शुभारम्भ । दोलखा, असार ५ । नेपाली समाजमा परम्परादेखि मनाइँदै आएको सिठी नखत पर्वका अवसरमा आज भीमेश्वर नगरपालिका–२, अभयपुर स्थित सिंहबनभरी देउर देवताको विशेष पूजा तथा आराधना श्रद्धापूर्वक सम्पन्न गरिएको छ। परापूर्वकालदेखि चलिआएको यस धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्पराअनुसार स्थानीयवासीहरूले गाउँको सुख, शान्ति, समृद्धि, समयमै वर्षा तथा उर्बर खेतीपातीको कामना गर्दै देवताको पूजा–अर्चना गरी आशीर्वाद माग्ने गरेका छन्। स्थानीय जनविश्वासअनुसार सिंहबनभरी देउर देवता गाउँका रक्षक, प्राकृतिक विपत्तिबाट संरक्षण गर्ने तथा कृषि उत्पादनमा समृद्धि प्रदान गर्ने शक्तिका रूपमा पूजिने गरिन्छ। यही विश्वासका आधारमा प्रत्येक वर्ष सिठी नखतका दिन विशेष पूजा सम्पन्न गरेपछि…
शंखध्वनि अनलाइन दोलखा । ३२ वर्षअघि दोलखा बजारबाट चोरी भएका मल्लकालीन आकाश भैरवका दुई ऐतिहासिक तथा बहुमूल्य मुकुट अमेरिकाबाट कूटनीतिक तथा कानुनी प्रक्रियामार्फत स्वदेश फर्काइएका छन्। लामो समयदेखि हराएका यी अमूल्य सांस्कृतिक सम्पदा नेपाल फर्किएसँगै दोलखाबासीमा खुसीको लहर छाएको छ। दोलखालीहरूको धार्मिक आस्था, सांस्कृतिक पहिचान तथा ऐतिहासिक महत्वसँग जोडिएका यी मुकुट विसं २०५१ सालतिर चोरी भई विदेश पुगेका थिए। दशकौँको खोजी, अनुसन्धान तथा विभिन्न निकायको पहलपछि मुकुटहरू पुनः नेपाल ल्याउन सफलता प्राप्त भएको हो। स्वदेश फर्काइएका मुकुटहरूलाई सम्बन्धित निकायको समन्वयमा सुरक्षित रूपमा संरक्षण गरिएको छ भने दोलखालीहरूले आफ्ना पुर्खाको सम्पदा पुनः प्राप्त हुनु गौरवको विषय भएको बताएका छन्। वर्षौंअघि आफ्नो…
