भैरव–कुमारी जात्रा भव्य रूपमा सम्पन्न। महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा, भदौ १८ । प्राचीन सांस्कृतिक नगरी दोलखामा परापूर्वकालदेखि मनाउँदै आइएको ऐतिहासिक, धार्मिक तथा सांस्कृतिक महत्व बोकेको भैरव–कुमारी (बालकुमारी) जात्रा यस वर्ष पनि भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ। गाईजात्राको भोलिपल्ट अर्थात् भदौ १४ गतेदेखि सुरु भएको जात्रा पाँच दिनसम्म दोलखा बजारका विभिन्न टोल, मठ–मन्दिर तथा डबलीमा रातको समयमा प्रदर्शन गरिएको थियो। विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधि पूरा गर्दै बिहीबार राति जात्रा विधिवत् रूपमा समापन गरिएको हो। जात्राका क्रममा भैरव, कुमारी तथा विभिन्न गणसहितका पात्रहरू परम्परागत भेषभूषा र आकर्षक मुकुन्डोमा सजिएर बाजागाजाको तालमा नाच्दै दोलखा बजारका ऐतिहासिक तथा धार्मिक स्थलहरूको परिक्रमा गरेका थिए। प्राचीन…
अभयपुरका हाँस्य कलाकार नौराज प्रधान र प्रेमकृष्ण श्रेष्ठ : संस्कृति, अभिनय र समाजसेवाका दुई जीवन्त पात्र। लेखक : महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखाको ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक शहर अभयपुर केवल मन्दिर, जात्रा, पर्व, गुठी र पुराना बस्तीका कारण मात्र परिचित छैन। यहाँको सामाजिक तथा सांस्कृतिक जीवनलाई पुस्तौँदेखि आफ्नो कला, सिर्जनशीलता, अभिनय र हास्यव्यङ्ग्यमार्फत जीवन्त बनाउँदै आएका स्थानीय प्रतिभाहरूको योगदान पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ। अभयपुरका गल्ली, चोक र जात्रामा फैलिने हाँसोभित्र यहाँको इतिहास, संस्कार, सामाजिक जीवन र मौलिक संस्कृति लुकेको पाइन्छ। यिनै स्थानीय सांस्कृतिक प्रतिभामध्ये नौराज प्रधान र प्रेमकृष्ण श्रेष्ठ अभयपुरवासीका लागि परिचित, आत्मीय र बहुआयामिक व्यक्तित्व हुनुहुन्छ। समाजसेवा, सार्वजनिक जीवन र सामाजिक गतिविधिसँग…
अभयपुर सहर दोलखामा परम्परागत घण्टाकर्ण (घठेमङ्गल) पर्व मनाइँदै दोलखा / दोलखाको ऐतिहासिक अभयपुर सहरमा आज परम्परागत घण्टाकर्ण (घठेमङ्गल) पर्व मनाइँदैछ। नेवार समुदायको मौलिक संस्कृति, धार्मिक आस्था र परम्परासँग जोडिएको यो पर्व स्थानीयवासीले विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधि पूरा गरी मनाइरहेका छन्। भीमेश्वर नगरपालिका–२ का वडा अध्यक्ष स्टालिन श्रेष्ठका अनुसार घण्टाकर्ण पर्वलाई नकारात्मकता, अशुभता तथा विभिन्न बाधा–अवरोध हटाई सुख, शान्ति र समृद्धिको कामना गर्ने पर्वका रूपमा लिइन्छ। पर्वका अवसरमा स्थानीयवासीले परम्परागत पूजाआजा गर्नुका साथै विभिन्न सांस्कृतिक गतिविधि सञ्चालन गर्ने गरेका छन्। “घण्टाकर्ण हाम्रो मौलिक संस्कृति र परम्परासँग जोडिएको महत्वपूर्ण पर्व हो। यस्ता पर्वले समुदायमा आपसी सद्भाव, एकता र सामाजिक सहकार्यको भावना…
आज हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशी: घर–घरमा तुलसीको मठ सारिँदै, चतुर्मास व्रत आरम्भ, भीमेश्वर मन्दिरमा ब्रतालुको घुइँचो महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा। आज श्रावण शुक्ल एकादशी अर्थात् हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशी देशभर श्रद्धा र भक्तिभावका साथ मनाइँदै छ। सनातन हिन्दू परम्पराअनुसार आजकै दिनदेखि भगवान् विष्णु क्षीरसागरमा योगनिद्रामा प्रवेश गर्नुहुन्छ भन्ने धार्मिक विश्वास रहिआएको छ। यससँगै चार महिनासम्म चल्ने चतुर्मास व्रत पनि आजबाट औपचारिक रूपमा आरम्भ भएको छ। हरिशयनी एकादशीका अवसरमा घर–घरमा तुलसीको मठ सार्ने, नयाँ तुलसी रोप्ने, व्रत बस्ने तथा भगवान् विष्णुको पूजा–आराधना गर्ने परम्परा रहेको छ। यस दिन तुलसी रोप्दा घरमा सुख, शान्ति र समृद्धि आउने धार्मिक जनविश्वास छ। ऐतिहासिक तथा धार्मिक…
हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशीका अवसरमा भीमेश्वर मन्दिरमा बली पूजा, समैबजि, जट्टा नरिवल र अण्डा चढाउन पूर्ण प्रतिबन्ध दोलखा। आगामी २०८३ साल श्रावण ९ गते शनिबार हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशी पर्वका अवसरमा दोलखास्थित श्री भीमेश्वर मन्दिरमा बली पूजा तथा पशुजन्य वा तामसिक सामग्री चढाउने कार्य पूर्ण रूपमा बन्द रहने भएको छ। श्री भीमेश्वर मन्दिर व्यवस्थापन समितिले एक सूचना जारी गर्दै हरिशयनी एकादशीको पावन अवसरलाई मध्यनजर गर्दै मन्दिर परिसरमा बली पूजा, समैबजि, जट्टा नरिवल तथा अण्डा चढाउने कार्य पूर्ण रूपमा निषेध गरिएको जानकारी दिएको हो। समितिका अनुसार हरिशयनी एकादशी भगवान विष्णुको विशेष आराधना गरिने तथा धार्मिक दृष्टिले अत्यन्त पवित्र पर्व भएकाले मन्दिरको…
भीमेश्वर नगरपालिकाको मुख्य सडक वर्षौंदेखि बेहाल, सेवाग्राही सास्तीमा महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा। दोलखाको / चरिकोटस्थित भीमेश्वर नगरपालिकाको कार्यालय पुग्ने मुख्य सडक वर्षौंदेखि जीर्ण अवस्थामा रहँदा दैनिक आवतजावत गर्ने सेवाग्राही, विद्यार्थी, कर्मचारी तथा सर्वसाधारणले सास्ती भोग्दै आएका छन्। स्थानीयका अनुसार सामान्य वर्षा हुनासाथ सडक हिलाम्मे र जलमग्न हुने तथा घाम लाग्नेबित्तिकै धुलाम्मे बन्ने समस्या करिब एक दशकदेखि दोहोरिँदै आएको छ। जिल्लाकै प्रमुख प्रशासनिक तथा सार्वजनिक सेवा केन्द्रसम्म पुग्ने सडकको यस्तो अवस्था हुँदा सम्बन्धित निकायप्रति स्थानीयले गम्भीर असन्तुष्टि व्यक्त गरेका छन्। यसै सडकमार्फत भीमेश्वर नगरपालिका, पशुपति चौलागाईं स्मृति अस्पताल, जिल्ला प्रशासन कार्यालय, जनस्वास्थ्य कार्यालय, जिल्ला समन्वय समिति, नापी कार्यालय तथा गौरीशंकर बहुमुखी क्याम्पसलगायतका…
सिठी नखतका अवसरमा सिंहबनभरी देउर देवताको विशेष पूजा, कृषि कार्यको शुभारम्भ । दोलखा, असार ५ । नेपाली समाजमा परम्परादेखि मनाइँदै आएको सिठी नखत पर्वका अवसरमा आज भीमेश्वर नगरपालिका–२, अभयपुर स्थित सिंहबनभरी देउर देवताको विशेष पूजा तथा आराधना श्रद्धापूर्वक सम्पन्न गरिएको छ। परापूर्वकालदेखि चलिआएको यस धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्पराअनुसार स्थानीयवासीहरूले गाउँको सुख, शान्ति, समृद्धि, समयमै वर्षा तथा उर्बर खेतीपातीको कामना गर्दै देवताको पूजा–अर्चना गरी आशीर्वाद माग्ने गरेका छन्। स्थानीय जनविश्वासअनुसार सिंहबनभरी देउर देवता गाउँका रक्षक, प्राकृतिक विपत्तिबाट संरक्षण गर्ने तथा कृषि उत्पादनमा समृद्धि प्रदान गर्ने शक्तिका रूपमा पूजिने गरिन्छ। यही विश्वासका आधारमा प्रत्येक वर्ष सिठी नखतका दिन विशेष पूजा सम्पन्न गरेपछि…
शंखध्वनि अनलाइन दोलखा । ३२ वर्षअघि दोलखा बजारबाट चोरी भएका मल्लकालीन आकाश भैरवका दुई ऐतिहासिक तथा बहुमूल्य मुकुट अमेरिकाबाट कूटनीतिक तथा कानुनी प्रक्रियामार्फत स्वदेश फर्काइएका छन्। लामो समयदेखि हराएका यी अमूल्य सांस्कृतिक सम्पदा नेपाल फर्किएसँगै दोलखाबासीमा खुसीको लहर छाएको छ। दोलखालीहरूको धार्मिक आस्था, सांस्कृतिक पहिचान तथा ऐतिहासिक महत्वसँग जोडिएका यी मुकुट विसं २०५१ सालतिर चोरी भई विदेश पुगेका थिए। दशकौँको खोजी, अनुसन्धान तथा विभिन्न निकायको पहलपछि मुकुटहरू पुनः नेपाल ल्याउन सफलता प्राप्त भएको हो। स्वदेश फर्काइएका मुकुटहरूलाई सम्बन्धित निकायको समन्वयमा सुरक्षित रूपमा संरक्षण गरिएको छ भने दोलखालीहरूले आफ्ना पुर्खाको सम्पदा पुनः प्राप्त हुनु गौरवको विषय भएको बताएका छन्। वर्षौंअघि आफ्नो…
भीमेश्वर–२ मा धान रोपाइँ सुरु, हिलोमा रमाउँदै किसान र युवापुस्ता महेन्द्र श्रेष्ठ शंखध्वनि अनलाइन दोलखा । असार २ गतेसँगै दोलखाको भीमेश्वर नगरपालिका–२ मा यस वर्षको धान रोपाइँ सुरु भएको छ। खेतका गरामा किसान, युवा तथा स्थानीयवासी हिलोमा रमाउँदै धान रोपाइँमा जुटेका छन्। रोपाइँका क्रममा हिलोमा खेल्दै, साथीभाइसँग रमाउँदै, गीत गाउँदै र हाँस्दै स्थानीयहरूले असारे खेतीको परम्परागत उत्सवको आनन्द लिएका छन्। असार महिना नेपाली कृषकका लागि विशेष महत्व बोकेको समय भएकाले गाउँभरि उत्साहपूर्ण वातावरण देखिएको छ। स्थानीय किसानहरूका अनुसार समयमै वर्षा भएकाले यस वर्षको रोपाइँ कार्य सहज रूपमा अघि बढिरहेको छ। धान खेती ग्रामीण अर्थतन्त्रको मुख्य आधार भएकाले किसानहरू बिहानदेखि साँझसम्म…
भिम माध्यमिक विद्यालय मा उत्कृष्ट एसईई नतिजा, दुई विद्यार्थीले ल्याए A+ महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा । अभयपुर शहर, दोलखामा रहेको जिल्लाकै दोस्रो पुरानो शैक्षिक संस्था भिम माध्यमिक विद्यालय ले यस वर्षको माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसईई) मा उत्कृष्ट नतिजा हासिल गरेको छ। विद्यालयले दुई जना विद्यार्थीलाई A+ ग्रेडसहित समग्रमा ८४.८४ प्रतिशत विद्यार्थी उत्तीर्ण गराउन सफल भएको हो। विद्यालयको यस उपलब्धिप्रति शिक्षक, अभिभावक तथा स्थानीय समुदायले खुशी व्यक्त गरेका छन्। गुणस्तरीय शिक्षामा निरन्तर जोड दिँदै आएको विद्यालयले सीमित स्रोत–साधनका बीच पनि उत्कृष्ट नतिजा निकाल्न सफल भएको विद्यालय प्रशासनले जनाएको छ। विद्यालयका प्रधानाध्यापकका अनुसार विद्यार्थीहरूको नियमित अध्ययन, अतिरिक्त कक्षा सञ्चालन, शिक्षकहरूको मेहनत तथा अभिभावकसँगको…