प्राचीन नगरी दोलखामा पाँचदिने भैरव–कुमारी जात्रा सुरु हुँदै। दोलखा । प्राचीन तथा ऐतिहासिक नगरी दोलखामा परापूर्वकालदेखि निरन्तर सञ्चालन हुँदै आएको भैरव–कुमारी जात्रा यस वर्ष पनि पाँच दिनसम्म विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधिसहित मनाइने भएको छ। परम्परादेखि चलिआएको यस जात्राका क्रममा भैरव तथा कुमारीको विशेष पूजा–आराधना गरी ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्व बोकेका टोलहरूमा परिक्रमा गराइनेछ। जात्राले दोलखाको मौलिक संस्कृति, परम्परा र धार्मिक आस्थालाई जीवन्त राख्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएको छ। भिमेश्वर नगरपालिका–२ का वडा अध्यक्ष स्टालिन श्रेष्ठले जात्राका क्रममा ऐतिहासिक टोलहरूमा परिक्रमा गरिने जानकारी दिँदै जात्रालाई व्यवस्थित र सुरक्षित बनाउन वडा कार्यालयले आवश्यक तयारी अघि बढाएको बताउनुभयो। त्यस्तै, पिङ्गल गुठीयार राकेश…
अभयपुरका हाँस्य कलाकार नौराज प्रधान र प्रेमकृष्ण श्रेष्ठ : संस्कृति, अभिनय र समाजसेवाका दुई जीवन्त पात्र। लेखक : महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखाको ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक शहर अभयपुर केवल मन्दिर, जात्रा, पर्व, गुठी र पुराना बस्तीका कारण मात्र परिचित छैन। यहाँको सामाजिक तथा सांस्कृतिक जीवनलाई पुस्तौँदेखि आफ्नो कला, सिर्जनशीलता, अभिनय र हास्यव्यङ्ग्यमार्फत जीवन्त बनाउँदै आएका स्थानीय प्रतिभाहरूको योगदान पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ। अभयपुरका गल्ली, चोक र जात्रामा फैलिने हाँसोभित्र यहाँको इतिहास, संस्कार, सामाजिक जीवन र मौलिक संस्कृति लुकेको पाइन्छ। यिनै स्थानीय सांस्कृतिक प्रतिभामध्ये नौराज प्रधान र प्रेमकृष्ण श्रेष्ठ अभयपुरवासीका लागि परिचित, आत्मीय र बहुआयामिक व्यक्तित्व हुनुहुन्छ। समाजसेवा, सार्वजनिक जीवन र सामाजिक गतिविधिसँग…
अनेमसंघ दोलखाको ९औँ पूर्ण बैठक : संगठन सुदृढीकरणसँगै महिला सशक्तीकरणमा जोड। दोलखा । अखिल नेपाल महिला संघ (अनेमसंघ) दोलखाको ९औँ पूर्ण बैठक संगठनका आगामी गतिविधि र महिला सशक्तीकरणका महत्वपूर्ण विषयमा छलफल गर्दै सम्पन्न भएको छ। अनेमसंघ दोलखाका अध्यक्ष मेनुका सुवेदीको अध्यक्षतामा सम्पन्न बैठकमा अनेमसंघ स्थायी कमिटी सदस्य शारदा राना प्रमुख अतिथिका रूपमा सहभागी हुनुभएको थियो। कार्यक्रममा अनेमसंघ केन्द्रीय सदस्यहरू उर्मिला थामी, शान्तिकुमारी तामाङ र कालिका पाठकको विशेष उपस्थिति रहेको थियो। बैठकमा बागमती प्रदेश सचिवालय सदस्य गोमा केसी र मैना नेपाली, नेकपा (एमाले) दोलखाकी उपसचिव तथा भीमेश्वर नगरपालिकाकी उपप्रमुख कमला बस्नेत, अनेमसंघ पूर्व बागमती प्रदेश कमिटी सदस्य पार्वती खड्का, जिल्ला सल्लाहकार…
अभयपुरमा विधिपूर्वक सम्पन्न भयो यल पञ्चदान पर्व महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा — अभयपुर शहर दोलखामा परापूर्वकालदेखि धार्मिक तथा सांस्कृतिक आस्थाका साथ मनाउँदै आइएको ‘यल पाङ्जा (पञ्चदान)’ पर्व यस वर्ष पनि विधिपूर्वक सम्पन्न भएको छ। परम्परागत धार्मिक विधिअनुसार गुभाजु सजीव बज्राचार्यद्वारा पञ्चदानको धार्मिक विधि सम्पन्न गरिएको हो। यल पञ्चदान अभयपुरमा पुस्तौँदेखि निरन्तर रूपमा चलिआएको महत्वपूर्ण धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्परा हो। समय र परिस्थितिअनुसार यसको स्वरूपमा केही परिवर्तन आए पनि पर्वको मौलिकता र धार्मिक महत्वलाई स्थानीय समुदायले निरन्तरता दिँदै आएको स्थानीयवासी बताउँछन्। यल पञ्चदान बौद्ध धर्मावलम्बी, विशेषगरी नेवार बौद्ध समुदायमा प्रचलित महत्वपूर्ण धार्मिक परम्परा हो। ‘पञ्च’ अर्थात् पाँच र ‘दान’ अर्थात् परोपकारका रूपमा…
गरुडदल गणको वार्षिकोत्सवमा हरियाली अभियान, चरिकोट–कालिञ्चोक सडकखण्डमा वृक्षारोपण चरिकोट, दोलखा /नेपाली सेनाको गरुडदल गणले आफ्नो १४६औँ वार्षिकोत्सवको अवसर पारेर दोलखामा वृक्षारोपण तथा वातावरण संरक्षण अभियान सञ्चालन गरेको छ। वार्षिकोत्सवको अवसरमा भीमेश्वर नगरपालिका–६ स्थित खोरथली सामुदायिक वन तथा भुतपोखरी क्षेत्रमा वृक्षारोपण गरिएको हो। शुक्रबार बिहान सम्पन्न कार्यक्रममा सुरक्षा निकाय, जिल्ला प्रशासन, न्यायालय तथा वन कार्यालयका प्रमुखसहित स्थानीय सरोकारवालाको सहभागिता रहेको थियो। कार्यक्रममा प्रमुख जिल्ला अधिकारी हरिप्रसाद घिमिरे, जिल्ला अदालत दोलखाका प्रमुख न्यायाधीश मणिराम न्यौपाने, डिभिजन वन कार्यालय दोलखाका प्रमुख अनिल रेग्मी तथा गरुडदल गणका गणपति प्रमुख सेनानी लोकसागर कटुवालको उपस्थिति रहेको थियो। त्यसैगरी जिल्ला प्रहरी कार्यालय दोलखाका प्रमुख प्रहरी नायब उपरीक्षक…
दोलखामा घण्टाकर्ण पर्व सम्पन्न, जोशी परिवारको पालोमा मनाइयो जात्रा सिर्जन घिमिरे दोलखा, साउन २७/ ऐतिहासिक दोलखा बजारमा नेवार समुदायको मौलिक संस्कृति, धार्मिक आस्था र परम्परासँग जोडिएको घण्टाकर्ण अर्थात् ‘गाठामा’ पर्व विधिपूर्वक सम्पन्न भएको छ। श्रावण कृष्णपक्ष चतुर्दशीका दिन मनाइने यो पर्व दोलखामा वर्षभरि सञ्चालन हुने विभिन्न जात्रा तथा पर्वको सुरुवाती जात्राका रूपमा लिइन्छ। यस वर्ष घण्टाकर्ण जात्रा सञ्चालन गर्ने पालो ढोकुलुङा टोलका जोशी परिवारको रहेको थियो। परम्पराअनुसार तलेजु भवानी मन्दिरमा विशेष पूजाआजा गरेपछि घण्टाकर्णको प्रतिमालाई बाजागाजासहित दोलखा बजार परिक्रमा गराइएको थियो। त्यसपछि प्रतिमालाई बजारबाहिर रहेको छेरप्वाले स्थानमा पुर्याएर जलाइएको हो। घण्टाकर्णको प्रतिमा गाजाको बोटलगायत स्थानीय सामग्री प्रयोग गरी तयार पारिन्छ।…
अभयपुर सहर दोलखामा परम्परागत घण्टाकर्ण (घठेमङ्गल) पर्व मनाइँदै दोलखा / दोलखाको ऐतिहासिक अभयपुर सहरमा आज परम्परागत घण्टाकर्ण (घठेमङ्गल) पर्व मनाइँदैछ। नेवार समुदायको मौलिक संस्कृति, धार्मिक आस्था र परम्परासँग जोडिएको यो पर्व स्थानीयवासीले विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधि पूरा गरी मनाइरहेका छन्। भीमेश्वर नगरपालिका–२ का वडा अध्यक्ष स्टालिन श्रेष्ठका अनुसार घण्टाकर्ण पर्वलाई नकारात्मकता, अशुभता तथा विभिन्न बाधा–अवरोध हटाई सुख, शान्ति र समृद्धिको कामना गर्ने पर्वका रूपमा लिइन्छ। पर्वका अवसरमा स्थानीयवासीले परम्परागत पूजाआजा गर्नुका साथै विभिन्न सांस्कृतिक गतिविधि सञ्चालन गर्ने गरेका छन्। “घण्टाकर्ण हाम्रो मौलिक संस्कृति र परम्परासँग जोडिएको महत्वपूर्ण पर्व हो। यस्ता पर्वले समुदायमा आपसी सद्भाव, एकता र सामाजिक सहकार्यको भावना…
दोलखाले गुमायो एक साहसी हिमाल आरोही महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा दोलखा जिल्लाले आफ्नो एक साहसी, अनुभवी र प्रेरणादायी हिमाल आरोही गुमाएको छ। गौरीशंकर गाउँपालिका–९, बेदिङ निवासी, माउन्ट एभरेस्ट समिटर्स क्लबका सदस्य तथा ख्यातिप्राप्त हिमाल आरोही किलु पेम्बा शेर्पा (४५) को पाकिस्तानस्थित ८,०४७ मिटर अग्लो ब्रोड पिक हिमाल आरोहणका क्रममा भएको असामयिक निधनको खबरले समग्र दोलखा जिल्ला शोकमा डुबेको छ। हिमालसँग संघर्ष गर्दै अनेकौँ चुनौतीलाई साहसपूर्वक पार गरेका किलु पेम्बा शेर्पा अब सम्झनामा मात्र सीमित भएका छन्। उहाँको निधनले केवल एक परिवारले आफ्नो प्रिय सदस्य मात्र गुमाएको छैन, दोलखाले आफ्नो एक निडर पर्वतारोही, शेर्पा समुदायले एक गौरवपूर्ण व्यक्तित्व र नेपालले एक साहसी…
जन्मदिनलाई सेवामै रूपान्तरण: देउरानी–जेठानी सिर्जना जोशी चाकुबजी र कुमारी जोशी चाकुबजीद्वारा ज्येष्ठ नागरिकलाई भोजन तथा वस्त्र वितरण महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा, साउन १५ श्रावण १५ अर्थात् खिर खाने विशेष पर्वको अवसरमा दोलखा भीमेश्वर नगरपालिका–२ निवासी देउरानी सिर्जना जोशी चाकुबजी र जेठानी कुमारी जोशी चाकुबजीले आफ्नो जन्मदिनलाई सामाजिक सेवासँग जोड्दै अनुकरणीय उदाहरण प्रस्तुत गर्नुभएको छ। उहाँहरूले चरणावती ज्येष्ठ नागरिक सेवा केन्द्र धाममा आश्रित ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई बिहानको भोजन गराउनुका साथै लत्ताकपडा वितरण गरी जन्मदिनलाई मानव सेवाको अवसरका रूपमा मनाउनुभएको हो। व्यक्तिगत खुसीलाई समाजप्रतिको उत्तरदायित्वसँग जोड्दै गरिएको यस कार्यले करुणा, सहकार्य, सम्मान र सेवाभावको सकारात्मक सन्देश प्रवाह गरेको छ। कार्यक्रमका क्रममा सेवा केन्द्रमा आश्रित…
आज हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशी: घर–घरमा तुलसीको मठ सारिँदै, चतुर्मास व्रत आरम्भ, भीमेश्वर मन्दिरमा ब्रतालुको घुइँचो महेन्द्र श्रेष्ठ दोलखा। आज श्रावण शुक्ल एकादशी अर्थात् हरिशयनी (तुलसी रोप्ने) एकादशी देशभर श्रद्धा र भक्तिभावका साथ मनाइँदै छ। सनातन हिन्दू परम्पराअनुसार आजकै दिनदेखि भगवान् विष्णु क्षीरसागरमा योगनिद्रामा प्रवेश गर्नुहुन्छ भन्ने धार्मिक विश्वास रहिआएको छ। यससँगै चार महिनासम्म चल्ने चतुर्मास व्रत पनि आजबाट औपचारिक रूपमा आरम्भ भएको छ। हरिशयनी एकादशीका अवसरमा घर–घरमा तुलसीको मठ सार्ने, नयाँ तुलसी रोप्ने, व्रत बस्ने तथा भगवान् विष्णुको पूजा–आराधना गर्ने परम्परा रहेको छ। यस दिन तुलसी रोप्दा घरमा सुख, शान्ति र समृद्धि आउने धार्मिक जनविश्वास छ। ऐतिहासिक तथा धार्मिक…
